Graphify: ทำแผนที่โปรเจกต์ให้ Claude Code เลิกอ่านไฟล์เดิมซ้ำ ลงยังไงทีละขั้น
Graphify เครื่องมือโอเพนซอร์สฟรี ทำแผนที่ทั้งโปรเจกต์ว่าอะไรต่อกับอะไร ส่วนโค้ดสร้างในเครื่องโดยไม่ใช้ AI แล้วตั้งให้ Claude Code ดูแผนที่ก่อนไล่อ่านไฟล์ วิธีลงด้วย uv ตั้งแต่ graphify install, /graphify . จนถึง hook ที่เตือน Claude ก่อนเปิดไฟล์

ใครใช้ Claude Code ทำโปรเจกต์ใหญ่ น่าจะเคยเจอแบบนี้ครับ ถามเรื่องเดียว Claude ไล่เปิดอ่านไฟล์ทีละไฟล์ พอเปิดแชทใหม่ก็อ่านไฟล์เดิมซ้ำตั้งแต่ต้น ลิมิตหมดไปกับการอ่านแทนที่จะได้ทำงาน Graphify คือเครื่องมือโอเพนซอร์สฟรีที่ทำ "แผนที่" ของทั้งโปรเจกต์เก็บไว้ ให้ Claude เปิดดูแผนที่ก่อน แล้วค่อยอ่านเฉพาะไฟล์ที่ต้องใช้ บทความนี้พาลงทีละขั้นจนตั้งให้ Claude เช็กแผนที่เองทุกครั้ง

Graphify คืออะไร
Graphify อ่านทั้งโฟลเดอร์ แล้วสร้างกราฟความรู้ (knowledge graph) ว่าอะไรต่อกับอะไร ฟังก์ชันไหนเรียกฟังก์ชันไหน ไฟล์ไหน import ไฟล์ไหน คลาสไหนสืบทอดจากอะไร เก็บไว้ในโฟลเดอร์ graphify-out/ ของโปรเจกต์ เปรียบง่ายๆ เหมือนแผนผังห้าง จะหาร้านก็ดูแผนผังก่อน ไม่ต้องเดินทุกชั้น
จุดสำคัญที่ต้องรู้ก่อนลง
- ส่วนโค้ด สร้างในเครื่องเรา ไม่ใช้ AI ใช้ตัวแยกโค้ดชื่อ tree-sitter ราว 40 ภาษา ไม่เรียกโมเดล ไม่ต้องมีคีย์ และไม่มีอะไรส่งออกจากเครื่อง
- ส่วนเอกสาร PDF รูป และวิดีโอ ใช้ AI Graphify ให้โมเดลของผู้ช่วยที่เราใช้อยู่ (เช่น Claude ในแชทนั้น) อ่านเนื้อหาอีกรอบ อันนี้กินลิมิตของเรา
- ไม่ใช่ vector database เป็นกราฟจริงที่ไล่เส้นทางได้ เส้นทุกเส้นมีป้ายบอกว่า
EXTRACTED(เห็นในโค้ดตรงๆ) หรือINFERRED(Graphify อนุมานเอง)
| Claude อ่านเองทีละไฟล์ | มี Graphify | |
|---|---|---|
| ถามคำถามเกี่ยวกับโค้ด | grep แล้วเปิดไฟล์ไล่ไปเรื่อยๆ | ถามแผนที่ก่อน แล้วเปิดเฉพาะไฟล์ที่แผนที่ชี้ |
| เปิดแชทใหม่ | เริ่มอ่านใหม่หมด | แผนที่อยู่ในโฟลเดอร์ ใช้ต่อได้เลย |
| ค่าใช้จ่ายตอนสร้าง | - | โค้ด: ฟรี ไม่เรียกโมเดล · เอกสาร/รูป: ใช้ลิมิตของเรา |
repo อยู่ที่ Graphify-Labs/graphify สัญญาอนุญาต Apache-2.0 ตอนเขียน (17 พ.ย. 2026) มีดาวราว 149,000 ดวง แพ็กเกจล่าสุดคือ 0.9.111 และมี README ภาษาไทย ให้อ่านด้วย

สิ่งที่ต้องมี
| อย่าง | ขั้นต่ำ | หมายเหตุ |
|---|---|---|
| Python | 3.11 ขึ้นไป (ถึง 3.14) | ใช้ uv แล้ว uv โหลด Python ให้เอง |
| uv | รุ่นไหนก็ได้ | หรือใช้ pipx แทนก็ได้ |
| ผู้ช่วยเขียนโค้ด | Claude Code | รองรับ Codex, Cursor, Gemini CLI และอีก 20 กว่าตัว |
| บัญชี คีย์ ค่าใช้จ่าย | ไม่ต้อง | ส่วนโค้ดฟรีทั้งหมด |
ติดตั้งยังไง
ขั้นที่ 1 — ลง uv
Mac (ผ่าน Homebrew)
brew install uv
Linux หรือ Mac ที่ไม่มี Homebrew
curl -LsSf https://astral.sh/uv/install.sh | sh
Windows (PowerShell)
powershell -ExecutionPolicy ByPass -c "irm https://astral.sh/uv/install.ps1 | iex"
ปิด Terminal เปิดใหม่ แล้วพิมพ์ uv --version ถ้าขึ้นเลขเวอร์ชันแปลว่าพร้อม
ขั้นที่ 2 — ลง Graphify
uv tool install graphifyy
ชื่อแพ็กเกจมี y สองตัว (graphifyy) แต่คำสั่งคือ graphify แพ็กเกจชื่อคล้ายๆ ตัวอื่นบน PyPI ไม่ใช่ของทีมนี้
เช็กว่าลงแล้ว
graphify --version
ถ้าขึ้น command not found ให้รันบรรทัดนี้แล้วเปิด Terminal ใหม่
uv tool update-shell
ขั้นที่ 3 — ลง skill ให้ Claude Code
graphify install
คำสั่งนี้ก๊อป skill ไปไว้ที่ ~/.claude/skills/graphify/SKILL.md และเพิ่มบรรทัดลงทะเบียนใน ~/.claude/CLAUDE.md ใครใช้ตัวอื่นเติม --platform เช่น graphify install --platform codex เสร็จแล้ว ปิด Claude Code เปิดใหม่ ให้มันโหลด skill
ขั้นที่ 4 — สร้างแผนที่ครั้งแรก
เปิด Claude Code ที่โฟลเดอร์โปรเจกต์ แล้วพิมพ์
/graphify .
Claude จะนับไฟล์ สร้างกราฟ แบ่งกลุ่ม แล้วสรุปให้ ได้โฟลเดอร์นี้
graphify-out/
├── graph.html แผนที่ เปิดในเบราว์เซอร์ คลิกได้
├── GRAPH_REPORT.md สรุปจุดสำคัญของโปรเจกต์
├── graph.json ตัวกราฟเต็ม ไว้ถามทีหลัง
├── manifest.json
└── cache/
ถ้าโปรเจกต์มี .md PDF หรือรูปเยอะ Claude จะแตกหลาย agent มาอ่าน ตัว skill เตือนเองว่าใช้เวลาเป็นนาทีและกินโทเคนหลักหมื่น อยากได้แค่แผนที่โค้ดแบบไม่แตะลิมิต รันใน Terminal แทน
graphify extract . --code-only
โปรเจกต์เกิน 500 ไฟล์ Claude จะถามก่อนว่าจะทำโฟลเดอร์ย่อยไหน
ขั้นที่ 5 — เปิดแผนที่ดู
open graphify-out/graph.html
(Windows ใช้ start graphify-out\graph.html, Linux ใช้ xdg-open) จุดแต่ละจุดคือไฟล์ ฟังก์ชัน หรือคลาส สีคือกลุ่มที่ Graphify แบ่งให้ ค้นชื่อหรือกรองกลุ่มได้จากแถบขวา

คลิกจุดไหนก็เห็นว่ามันโยงไปถึงอะไรบ้าง ช่อง Node Info บอกไฟล์ต้นทางและรายชื่อจุดที่ต่ออยู่

ขั้นที่ 6 — ให้ Claude เช็กแผนที่ก่อนทุกครั้ง
ขั้นนี้ทำให้ Claude ถามแผนที่ก่อนไล่ค้นไฟล์ รันในโฟลเดอร์โปรเจกต์
graphify claude install
มันทำสองอย่าง
- เพิ่มหัวข้อ
## graphifyในCLAUDE.mdบอก Claude ให้รันgraphify queryก่อน grep หรือเปิดไฟล์ และรันgraphify update .หลังแก้โค้ด - ใส่ hook ใน
.claude/settings.jsonก่อน Claude ใช้ Read, Glob, Grep หรือ Bash ค้นไฟล์ hook จะแทรกข้อความเตือนว่าโปรเจกต์นี้มีกราฟ ใช้graphify queryได้โทเคนน้อยกว่าไล่อ่านทีละไฟล์
hook แค่ เตือน ไม่บล็อก สูงสุด 5 ครั้งต่อ session ถ้า hook พังก็เงียบไป Claude ทำงานต่อได้ อยากบังคับจริงใช้ graphify install --project --strict จะบล็อกการเปิดไฟล์ครั้งแรกของแต่ละ session จนกว่า Claude จะถามกราฟ ถ้าจะ commit ให้ทั้งทีมใช้ ใช้ graphify claude install --project
ขั้นที่ 7 — ให้แผนที่อัปเดตเอง
graphify hook install
ติด git hook ให้สร้างกราฟโค้ดใหม่หลัง commit, checkout, merge และ rebase อยู่เบื้องหลัง ไม่เรียกโมเดล เช็กด้วย graphify hook status ส่วนเอกสารหรือรูปที่เปลี่ยน สั่ง /graphify . --update ใน Claude Code
ถามแผนที่เองก็ได้
สามคำสั่งนี้ใช้ได้ทั้งใน Terminal และพิมพ์ /graphify … ใน Claude Code
graphify query "how does login reach the database"
graphify path "UserService" "DatabasePool"
graphify explain "RateLimiter"
query ได้กราฟย่อยเฉพาะส่วนที่เกี่ยว path หาทางสั้นสุดระหว่างสองอย่าง explain บอกว่าอยู่ไฟล์ไหน บรรทัดไหน ต่อกับอะไร ถามเป็นภาษาอังกฤษและใส่ชื่อฟังก์ชันหรือไฟล์จริง เพราะมันจับคำในคำถามกับชื่อในกราฟ
ตอนเตรียมบทความนี้ลองรันจริง
ตอนเตรียมบทความนี้ลองรัน Graphify 0.9.111 บน Mac mini ในโฟลเดอร์ทดลองแยก กับโค้ดทำคลิปของช่อง ii23 เอง 37 ไฟล์ (ราว 3,300 บรรทัด) ถอดคีย์ API ออกหมดและตั้ง GRAPHIFY_BACKEND=none
graphify extract . --code-onlyใช้ 7.2 วินาที ได้ 359 จุด 673 เส้น 21 กลุ่ม รายงานบอกว่าใช้โทเคน 0- ชื่อกลุ่มขึ้นเป็น Community 0, 1, 2… เพราะการตั้งชื่อกลุ่มต้องใช้ AI
- ถามเป็นภาษาไทยได้
No matching nodes foundถามภาษาอังกฤษด้วยคำที่มีในโค้ด ได้ 62 จุดที่เกี่ยว

แล้วถาม Claude Code (Opus 5.5) ว่า "ในโปรเจกต์นี้ เสียงเอฟเฟกต์ถูกวางให้ตรงจังหวะภาพยังไง" แชทใหม่ทุกรอบ ไม่มี Graphify 2 รอบ และหลัง graphify claude install --project อีก 2 รอบ
| ไม่มี Graphify | มี Graphify | |
|---|---|---|
| คำสั่งค้นไฟล์ (ls, find, grep) | 12 และ 9 | 4 และ 1 (+ graphify query 2 ครั้ง) |
| ไฟล์ที่เปิดอ่าน | 4 และ 4 | 2 และ 3 |
| โทเคนรวมทั้งแชท | 145,521 และ 142,826 | 131,233 และ 99,497 |
| ค่าใช้จ่าย เทียบค่าเฉลี่ยฝั่งไม่มี | - | +2.5% และ -10% |
สรุปตรงๆ
- ขั้นค้นหาไฟล์หายไปจริง ทั้งสองรอบ Claude รัน
graphify queryก่อน แทนการไล่ grep และ find - แต่ยังอ่านโค้ดพอๆ เดิม ทุกรอบได้ผลจากเครื่องมือราว 220–264 บรรทัด ค่าใช้จ่ายเลยแทบเท่าเดิม โทเคนที่ลดมาจากรอบที่น้อยลง
- คำตอบไม่ได้ดีขึ้น รอบที่ไม่มี Graphify ไล่ครบทั้งสายจาก
film.jsถึงตัวตรวจเสียง รอบที่มี Graphify ข้ามไปบางไฟล์ - แชทใหม่สองรอบที่ไม่มี Graphify ไล่ค้นและอ่านแทบซ้ำเดิมจริง ตรงกับปัญหาตอนต้น
ทดลองแค่คำถามเดียว โปรเจกต์เล็ก ฝั่งละ 2 รอบ จึงบอกไม่ได้ว่าโปรเจกต์ใหญ่จะประหยัดเท่าไร แนะนำให้ลองถามเรื่องเดียวกันแบบมีและไม่มี Graphify ดูเองครับ
ข้อควรระวัง
- ไม่ได้ช่วยทุกคำถาม ตัว skill เองบอกว่าถามจุดเดียวในโปรเจกต์ขนาดปกติ grep เร็วกว่า กราฟคุ้มเมื่อถามหลายรอบ โปรเจกต์ใหญ่ หรือถามเรื่องโครงสร้าง และ hook แค่เตือน Claude ยังเปิดไฟล์ได้ตามปกติ
- แผนที่เก่าได้ ถ้าไม่ติด git hook ให้รัน
graphify update .หลังแก้โค้ดหรือgit pull - มันแก้ไฟล์ตั้งค่า
graphify installเขียนลง~/.claude/CLAUDE.mdส่วนgraphify claude installเขียนCLAUDE.mdและ.claude/settings.jsonของโปรเจกต์ เอาออกได้ด้วยgraphify uninstall(เติม--purgeถ้าจะลบgraphify-out/ด้วย) - อย่า commit
graphify-out/cache/ใส่ไว้ใน.gitignore - ไม่มี telemetry แต่คำถามถูกจดในเครื่องที่
~/.cache/graphify-queries.logปิดได้ด้วยGRAPHIFY_QUERY_LOG_DISABLE=1 - หน้า repo มีโฆษณา Graphify Cloud ซึ่งเป็นบริการแยกที่ต้องสมัครบัญชีและมีแพ็กเกจเสียเงิน บทความนี้ใช้แค่ตัวฟรีในเครื่อง
สิ่งที่ได้
- แผนที่ทั้งโปรเจกต์ในโฟลเดอร์
graphify-out/ส่วนโค้ดสร้างในเครื่อง ไม่เสียโทเคน - Claude Code ถามแผนที่ก่อนไล่ค้นไฟล์ แชทใหม่ก็ใช้แผนที่เดิมต่อได้
- เปิด
graph.htmlคลิกดูว่าแต่ละส่วนของโปรเจกต์ต่อกันยังไง
ลองรัน /graphify . กับโปรเจกต์ของตัวเองแล้ววัดดูครับ ถ้าอยากให้ AI ทำงานแทนได้มากกว่าการแชตถามตอบ ดูคอร์สทั้งหมดได้ครับ
ลิงก์
- Graphify บน GitHub
- README ภาษาไทยของ Graphify
- Quickstart (skill)
- ติดตั้งด้วย uv หรือ pipx
- ตั้งให้ผู้ช่วยเช็กกราฟก่อนทุกครั้ง (Always-on)
- แก้ปัญหาตอนลง
- graphifyy บน PyPI
ไอเดียเรื่องนี้มาจากรีลของ Nick Saraev ภาพแผนที่และ Terminal มาจากการลองรันตอนเตรียมบทความ